แหล่งความรู้วิศวกรรม : วิศวกรรมไฟฟ้า

หุ่นยนต์แบบเคลื่อนที่ได้ (Mobile Robot)
โครงสร้างของหุ่นยนต์แบบเคลื่อนที่ได้จะประกอบไปด้วยกลไกที่ใช้สำหรับขับ เคลื่อนตัวหุ่นยนต์ไปยังบริเวณสถานที่ทำงานที่ต้องการ เช่น การขับเคลื่อนด้วยล้อหมุน การขับเคลื่อนด้วยล้อสายพาน หรือกลไกที่มีลักษณะคล้ายกับขา

โดย... รศ.อนุชา หิรัญวัฒน์

วิวัฒนาการโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ ตอนที่ 1
แหล่งไฟฟ้าเป็นสิ่งสำคัญสำหรับการดำรงชีพของมนุษย์ในปัจจุบัน โรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์เป็นอีกหนึ่งทางเลือกที่ได้รับความนิยมในหลายๆประเทศ แต่สิ่งหนึ่งที่ดูเหมือนจะเป็นยาขมสำหรับการเริ่มตอกเสาเข็มสร้างโรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์ในประเทศไหนสักแห่งหนึ่งคือเรื่องความปลอดภัยที่หลายต่อหลายคนยังกังขาสงสัยและดูเหมือนจะเป็นประเด็นสำคัญที่ฉุดรั้งให้ประเทศไทยไม่ขยับก้าวไปไกลสักเท่าไหร่ในเรื่องของโรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์

โดย... ภควัต รักศรี

วิวัฒนาการโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ ตอนที่ 2
พัฒนาขึ้นระหว่างปี พ.ศ. 2533 – 2543 โดยได้เน้นปรับปรุงในเรื่องความปลอดภัยของโรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์ในยุคที่ 2 โดยเฉพาะเรื่องความปลอดภัยที่เกี่ยวข้องกับมนุษย์ ที่เรียกว่า Passive Safety System นอกจากนี้ยังให้ความสำคัญเกี่ยวกับเรื่องความคุ้มค่าในทางเศรษฐศาสตร์มากกว่ายุคที่2

โดย... ภควัต รักศรี

วิวัฒนาการโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ ตอนที่ 3
ระบบเครื่องเครื่องปฏิกรณ์รุ่นที่4เป็นระบบที่อยู่ในช่วงการพัฒนา อาจจะเรียกว่าเป็นอนาคตสำหรับโรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์ โดยคาดการณ์กันว่าน่าจะสามารถใช้งานได้ในเชิงพาณิชย์ในระยะเวลา 20-30 ปี ข้างหน้า ถือว่าเป็นการปฏิวัติการออกแบบเครื่องปฏิกรณ์และระบบเชื้อเพลิงโดยสิ้นเชิง การพัฒนาของโรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์ในรุ่นนี้มีการพัฒนาไปพร้อมๆกับรุ่น สามบวก โดยมีจุดประสงค์ในการพัฒนาพลังงานนิวเคลียร์ที่นอกจากจะให้กระแสไฟฟ้าแล้วยังให้ก๊าซไฮโดรเจนที่สามารถนำไปใช้ในเซลเชื้อเพลิง (Fuel Cell) นอกจากนี้ยังมีผลพลอยได้อื่นๆ เช่น การผลิตน้ำจืดจากน้ำทะเล (Desalination) และระบบความร้อนให้บ้านเรือน เป็นต้น คาดว่าระบบนี้จะเริ่มใช้งานได้ในปี พ.ศ. 2573

โดย... ภควัต รักศรี

วิวัฒนาการโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ ตอนจบ
โรงไฟฟ้าพลังนิวเคลียร์แบบ SCWR ได้ออกแบบการใช้นิวตรอนในการทำปฏิกิริยาฟิชชันและปฏิกิริยาลูกโซ่ทั้ง นิวตรอนย่านพลังงานสูง หรือย่านพลังงานต่ำ มีการทำงานคล้ายคลึงกับโรงไฟฟ้าพลังนิวเคลียร์แบบ BWR โดยใช้ยูเรเนียมออกไซด์เป็นเชื้อเพลิง มีน้ำเป็นตัวระบายความร้อนภายในแกนปฏิกรณ์ และออกแบบให้ทำงานในสภาวะ Supercritical จึงทำให้น้ำไม่มีการเปลี่ยนแปลงสถานะในเครื่องปฏิกรณ์

โดย... ภควัต รักศรี

ไดโอดเปล่งแสง : หลอดประหยัดไฟแห่งอนาคต
คำว่า ภาวะโลกร้อน กลายเป็นคำที่คนไทยคุ้นเคยกันค่อนประเทศแล้ว เพราะคำนี้ถูกใช้ในสื่ออย่างกว้างขวาง ตั้งแต่การรณรงค์รักษาสิ่งแวดล้อมจนถึงการขายสินค้า และสินค้าหนึ่งที่ถูกโยงไปหาเรื่องภาวะโลกร้อนคือ หลอดตะเกียบประหยัดพลังงานกินไฟน้อยนั่นเอง ปัจจุบันทั้งหลอดตะเกียบและหลอดฟลูออเรสเซนต์ถือเป็นอุปกรณ์ให้แสงสว่างที่ ใช้พลังงานได้อย่างมีประสิทธิภาพระดับหนึ่ง แต่ขณะนี้เทคโนโลยีของหลอดฟลูออเรสเซนต์กำลังถูกท้าทายจากเทคโนโลยีของ อุปกรณ์ให้แสงสว่างที่เรียกว่า ไดโอดเปล่งแสง (light emitting diode, LED) หรือหลอดแอลอีดี

โดย... ชัยสิทธิ์ โสภณ

ฟ้าผ่า ?
ฟ้าผ่าเป็นปรากฏการณ์ธรรมชาติที่เกิดขึ้นจากการปลดปล่อยประจุไฟฟ้าในอากาศ ซึ่งถ้าไม่รู้จักวิธีการป้องกันก้จะเป็นอันตรายต่อตัวเราเช่นกัน เราลองมาเรียนรู้การเิกิดและการป้องกันที่ถูกต้องเมื่อเกิดฟ้าผ่า

โดย... พรรณนิภา ไกรลาสนฤมิต

บัลลาสต์อิเลคทรอนิกส์กับหลอดฟลูออเรสเซ้นต์เพื่อประหยัดพลังงาน
ระบบไฟฟ้าแสงสว่างเป็นระบบที่ใช้พลังงานไฟฟ้ามากระบบหนึ่งของอาคารและโรงงานอุตสาหกรรม หลอดไฟฟ้าชนิดฟลูออเรสเซ้นต์และหลอดแก๊สดิสชาร์จ (High Intensity Discharge Lamp: HID) เป็นหลอดไฟฟ้าที่ติดตั้งอย่างแพร่หลายในปัจจุบัน การพัฒนาทางเทคโนโลยีอย่างรวดเร็วทำให้หลอดไฟฟ้าทั้งสองประเภทดังกล่าวมีความซับซ้อน และมีสมรรถนะที่หลากหลาย ดังนั้นความเข้าใจในการพัฒนาดังกล่าวจะเป็นประโยชน์ในการติดตั้ง การบำรุงรักษา การซ่อมบำรุง และแก้ไขปัญหาได้อย่างมีประสิทธิภาพ

โดย... ชัยสิทธิ์ โสภณ

พลังงานทดแทน
พลังงานทดแทน หมายถึง พลังงานที่นำมาใช้แทนน้ำมันเชื้อเพลิง สามารถแบ่งตามแหล่งที่ได้มากเป็น 2 ประเภท คือ พลังงานทดแทนจากแหล่งที่ใช้แล้วหมดไป อาจเรียกว่า พลังงานสิ้นเปลือง ได้แก่ ถ่านหิน ก๊าซธรรมชาติ นิวเคลียร์ หินน้ำมัน และทรายน้ำมัน เป็นต้น และพลังงานทดแทนอีกประเภทหนึ่งเป็นแหล่งพลังงานที่ใช้แล้วสามารถหมุนเวียนมาใช้ได้อีก เรียกว่า พลังงานหมุนเวียน

โดย... ภควัต รักศรี

แบตเตอรี่ ชนิด Li-On
ความรู้ทางวิศวกรรมสำหรับแบตชนิด Li-ion แบบชนิด li-Ion มีข้อมูลจากหนังสืออ้างอิง (1) มีดังนี้ Table 35.11 General Performance Characteristics of Li-Ion Batteries 1. Operational cell Voltage "4.2-2.5 V" 4. Continuous rate capability "Typical : 1C" "High rate : 5C" 6. Cycle life at 100 % DOD "Typically 3000" 7. Cycle life at 20 to 40 % DOD "Over 20000" 8. Calendar life "Over 5 year" 9. self discharge rate "2 to 10 % / month" 10. Memory effect "none"

โดย... ภควัต รักศรี

ค่า Ft มีวิธีการคิดอย่างไร เนื่องจากมีค่าเปลี่ยนแปลง ทุกเดือน
ค่าไฟฟ้าตามสูตรการปรับอัตราค่าไฟฟ้าโดยอัตโนมัติ (Ft) จะมีการคำนวณ และใช้เรียกเก็บจากผู้ใช้ไฟฟ้าในทุก 4 เดือน โดยค่า Ft จะแยกตามกิจการต่าง ๆ ได้แก่ กิจการผลิต (Generation) กิจการระบบส่ง (Transmission) กิจการระบบจำหน่าย (Distribution) และกิจการค้าปลีก (Retail)

โดย... ภควัต รักศรี

Independent Power Producer
ไอพีพี ตรงกับคำในภาษาอังกฤษว่า IPP ย่อมาจาก Independent Power Producer หมายถึงผู้ผลิตไฟฟ้าเอกชนรายใหญ่ คือบริษัทใดก็ได้ที่เข้ามาเสนอขายไฟฟ้าตามประกาศรับซื้อของกฟผ. และได้รับคัดเลือกตามเงื่อนไขที่กำหนด ก็สามารถผลิตไฟฟ้าและขายให้ประชาชนหรือโรงงานผ่านทางกฟผ.ได้

โดย... ภควัต รักศรี

อากาศเสียเกิดจากโรงงานขนาดย่อย (Power Plants)
โรงงานขนาดย่อม ที่ใช้พลังงานเครื่องยนต์เป็นตัวขับเคลือบ มักจะทำให้อากาศเสีย ปนเปื้อนด้วยฝุ่นละอองที่เกิดจากการบด การโม่ การป่นหิน หรือสินแร่ พวกนี้จะทำให้เกิดฝุ่นละอองฟุ้งกระจายลอยขึ้นสู่บรรยากาศ เช่น โรงงานทำปูนซีเมนต์ โรงงานบดโม่หิน โรงงานทำแก้ว โรงงานทำปูนขาว โรงงานทอผ้า การทำเหมืองแร่ซึ่งมีผลต่อระบบทางเดินหายใจ ยังผลให้เกิดโรคแก่คนที่สูดหายใจเอาฝุ่นเข้าไปได้ แม้ว่าร่างกายของคนเราจะมีกลไกสำหรับทำความสะอาดอยู่หลายอย่าง

โดย... ภควัต รักศรี

การเลือกสถานที่ตั้งโรงงานไฟฟ้านิวเคลียร์
ก่อนจะมีการสร้างโรงงานิวเคลียร์ขึ้นมาสักแห่ง ต้องผ่านกระบวนการ ขั้นตอนต่างๆมากมายทั้งการศึกษาความเป็นไปได้ในประเด็นต่างๆ รวมไปถึงการก่อสร้างที่ต้องใช้งบประมาณอย่างสูง ดังนั้นการดำเนินการทุกอย่างต้องเป็นไปด้วยความระมัดระวังเพราะหากถ้าเกิดความผิดพลาดขึ้นมาในขั้นเตรียมการขึ้น นั้นหมายถึง จำนวนเม็ดเงินมหาศาลที่ต้องหายไปและเวลาที่ได้ทุ่มเทเตรียมการมานับแรมปีก็จะต้องสูญเปล่าไปด้วยเช่นกัน

โดย... ภควัต รักศรี

วิทยาศาสตร์ในเตาไมโครเวฟ
เตาไมโครเวฟใช้คลื่นไมโครเวฟในการปรุงอาหาร คลื่นไมโครเวฟเป็นคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าชนิดหนึ่งอยู่ในช่วงคลื่นวิทยุซึ่งเป็นคลื่นที่มีความยาวคลื่นมากกว่าคลื่นแสงที่ตาเห็น จึงใช้คลื่นที่มีความถี่ประมาณ 2,500 เมกะเฮิรตซ์ (2.5 × 109 Hz) หรือมีความยาวคลื่นประมาณ 12 เซนติเมตรในขณะที่คลื่นวิทยุ จส.100 ใช้คลื่นความถี่ 100 เมกะเฮิรตซ์ หรือมีความยาวคลื่น 3 เมตร

โดย... ภควัต รักศรี

ไบโอเซ็นเซอร์คืออะไร
ไบโอเซนเซอร์ (Biosensor)คืออุปกรณ์ตรวจวัดทางชีวภาพเป็นอุปกรณ์ที่นักวิทยาศาสตร์พัฒนาขึ้นเพื่อตรวจวิเคราะห์สารตัวอย่างได้อย่างเฉพาะเจาะจงและใช้ตรวจวิเคราะห์สารต่างๆ ได้หลากหลายชนิด โดยรวมแล้ว ประกอบด้วยอุปกรณ์ 2 ส่วนคือ ตัวแปลงสัญญาณ และสารชีวภาพ

โดย... ภควัต รักศรี

แสงเลเซอร์
นับตั้งแต่เลเซอร์เครื่องแรกถูกสร้างขึ้นในปี ค.ศ.1960แสงเลเซอร์ได้เข้ามามีบทบาทในชีวิตประจำวันของเราเพิ่มขึ้นทุกวัน และมีแนวโน้มที่พัฒนาต่อไปอย่างไม่หยุดยั้ง แสงเลเซอร์เกิดขึ้นได้อย่างไร และมันทำประโยชน์อะไรได้บ้าง

โดย... ภควัต รักศรี

การสื่อสารผ่านใยแก้วนำแสง
การประยุกต์ใช้งานด้านการสื่อสารทั้ง ๆ ที่ความเป็นจริงแล้ว วิศวกรรมแสงเป็นจุดกำเนิดของการสื่อสารผ่านใยแก้วนำแสง ซึ่งเป็นปัจจัยหลักที่ทำให้เกิดความเจริญก้าวหน้าทางเครือข่ายคอมพิวเตอร์และอินเทอร์เน็ต ที่เป็นเทคโนโลยีสำคัญในปัจจุบัน

โดย... ภควัต รักศรี

ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับมอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ
มอเตอร์ไฟฟ้ากระแสสลับ หมายถึง มอเตอร์ที่ใช้กับระบบไฟฟ้ากระแสสลับ เป็นเครื่องกลไฟฟ้าที่ทำหน้าที่เปลี่ยนพลังงานไฟฟ้าให้เป็นพลังงานกล ส่วนที่ทำหน้าที่เปลี่ยนพลังงานไฟฟ้าคือขดลวดในสเตเตอรืและส่วนที่ทำหน้าที่ให้พลังงานกล คือ ตัวหมุนหรือโรเตอร์ ซึ่งเมื่อขดลวดในสเตเตอร์ได้รับพลังงานไฟฟ้าก็จะสร้างสนามแม่เหล็กขึ้นมาในตัวทที่อยู่กับที่หรือสเตเตอร์ ซึ่งสนามแม่เหล็กที่เกิดขึ้นนี้จะมีการเคลื่อนที่หรือหมุนไปรอบ ๆ สเตเตอร์ เนื่องจากการต่างเฟสของกระแสไฟฟ้าในขดลวดและการเปลี่ยนแปลงของกระแสไฟฟ้า

โดย... ภควัต รักศรี

ไฟฟ้าแรงสูงคืออะไร
ระบบไฟฟ้าที่มีแรงดันไฟฟ้าสูงจะสามารถส่งกระแสไฟฟ้าไปได้ในระยะทางที่ไกล และมีการสูญเสียทางไฟฟ้าต่ำกว่าระบบไฟฟ้าที่มีแรงดันไฟฟ้าต่ำ ดังนั้นการส่งกระแสไฟฟ้าที่มีประสิทธิภาพ จึงต้องส่งด้วยระบบไฟฟ้าแรงสูงแทบทั้งสิ้น

โดย... ภควัต รักศรี